Kan kunst onze blik op de natuur veranderen? Deze vraag stellen onderzoekers van de Erasmus Universiteit Rotterdam, Universiteit Leiden en TU Delft in een gezamenlijk project. Het is een van de gehonoreerde voorstellen in het Leiden-Delft-Erasmus programma voor Klimaat en Biodiversiteit.
Het onderzoek gaat over hoe creatieven en wetenschappers samen de verbindingen tussen mens en natuur kunnen herstellen. Dit wordt bestudeerd in de context van klimaatverandering en verlies van biodiversiteit.
Een bijkomend doel is om hierbij onderwijs, onderzoek en betrokkenheid van de gemeenschap te versterken.
Verbinden van mensen en stedelijke ecosystemen via kunst
Het onderzoek gaat uit van een vervreemdend effect van verstedelijking, klimaatverandering en verlies van biodiversiteit op mensen en hun dagelijkse ervaringen van de natuur. De vraag die de onderzoekers stellen is hoe deze verbindingen kunnen herstellen.
In het project worden professionals, studenten en jongeren samengebracht om hun relaties met lokale omgevingen in Nederlandse steden te verkennen – waaronder rivieren, bossen en kustzones.
Creatieve workshops
In drie creatieve workshops gaan de deelnemers aan de slag met kunst en wetenschap. Da is niet alleen beeldende kunst maar ook verhalen vertellen en andere expressieve methoden gericht op kleinschalige ecologische verkenningen.
De meer-dan-menselijke wereld van steden
Activiteiten kunnen bestaan uit het foerageren van lokale planten, het uitvoeren van mini-biodiversiteitsonderzoeken of het documenteren van waarnemingen van stedelijke flora en fauna.
Onder leiding van kunstenaars en onderzoekers zullen deelnemers deze ontmoetingen vertalen naar individuele en collectieve kunstwerken die weerspiegelen hoe zij de meer-dan-menselijke wereld van hun steden ervaren.
Verhalen over de natuur delen tussen gemeenschappen
De uitkomsten en kunstwerken van het project zullen op een evenement en openbare tentoonstelling gedeeld worden met een breder publiek. Het moet een dialoog over milieuverandering op gang te brengen en stil staan bij de vraag hoe mens, dier, plant zich tot elkaar kunnen verhouden, nu en in de toekomst.
Leiden-Delft-Erasmus
De samenwerking van de universiteiten vormt een goede basis voor dit type onderzoek. Het Institute for Housing Solutions van de Erasmus Universiteit Rotterdam levert expertise op het gebied van natuurgebaseerde oplossingen, gemeenschapszin en co-creatie.
De Universiteit Leiden zorgt voor creatief-kritische en ecologische onderzoeksperspectieven en de faculteit Bouwkunde van TU Delft levert kennis op het gebied van ontwerp, duurzame architectuur en stedelijke veerkracht.
Kunstenaars en een creatieve locatie
Kunstenaarspartners Sunjoo Lee en Rafael Martig brengen ervaring op het snijpunt van kunst, ecologie en gemeenschap, en maatschappelijke partner Buitenplaats Brienenoord biedt een unieke ruimte waar natuur, kunst en sociale interactie samenkomen.
Het project is een unieke test voor het verknopen van empirische inzichten en creatieve resultaten. De initiatiefnemers beogen een groeiend transdisciplinair kunst–wetenschapsnetwerk.
Meer informatie via Elena Marie Ensenado van de Erasmus Universiteit Rotterdam: ensenado@ihs.nl
