Onderzoekers verbonden aan de Leiden-Delft-Erasmus Universiteiten namen begin maart deel aan de UN NGO CSW70-conferentie in New York, de zeventigste editie van de Commission on the Status of Women van de Verenigde Naties. De conferentie bracht wereldleiders, ngo's en wetenschappers bijeen rond het thema rechtvaardigheid voor vrouwen en meisjes in tijden van meervoudige crises.
Fátima Delgado Medina en Els Leclercq van de Circular Community Foundation reisden af naar New York om samen met het Nuvoni Centre for Innovation Research de circulaire-gemeenschappenaanpak te presenteren aan het VN-NGO-programma. De deelname werd mede mogelijk gemaakt door LDE en de TU Delft Female Impact Community.
Rechtvaardigheid moet worden ingebouwd in economische systemen
De kernboodschap die de onderzoekers meebrachten was tegelijk eenvoudig en veeleisend: als toegang tot rechtvaardigheid voor vrouwen en meisjes een mondiale prioriteit is, dan moet die rechtvaardigheid ook worden ingebouwd in de economische en ecologische systemen die het dagelijks leven vormgeven. Vrouwelijk ondernemerschap vindt immers vaak plaats binnen gemeenschapsverbanden, via informele zorgeconomieën, lokaal rentmeesterschap, coöperatieve arbeid en kleinschalige ondernemingen. Toch worden deze vormen van economische activiteit zelden erkend of gemeten binnen dominante markt- en beleidslogica's.
De onderzoekers pleiten daarom voor een bredere opvatting van waarde. Zij betogen dat circulaire gemeenschappen als plaatsgebonden ecosystemen van regeneratief ondernemerschap functioneren: ze scheppen middelen van bestaan terwijl ze tegelijkertijd land herstellen, sociale cohesie versterken en culturele continuïteit waarborgen. Wanneer vrouwen daarin worden gepositioneerd als leiders, als organisatoren, rentmeesters, makers en kennisdragers, wordt de weg naar rechtvaardigheid concreet en materieel.
De Circular Value Flower als instrument
Tijdens de sessie, die bestond uit een presentatie, een gesprekskring en een rituele ruimte, introduceerden Delgado Medina en Leclercq de Circular Value Flower (CVF). Dit ontwerpinstrument helpt gemeenschappen om het volledige systeem achter hun initiatief zichtbaar te maken: ambities, middelenstromen, samenwerkingen, ruimtelijke ingrepen en de meervoudige waarden die worden gecreëerd: ecologisch, sociaal, cultureel, esthetisch en financieel.
De methode is geworteld in meer dan vijf jaar praktijkonderzoek in circulaire gemeenschappen wereldwijd, van Nairobi en de Galápagoseilanden tot Buenaventura, Bali en Rotterdam. In al deze contexten laten initiatieven zien hoe lokaal verankerde praktijken bredere transities naar rechtvaardige en duurzame toekomsten mogelijk maken.
Boek en vervolg
De inzichten uit dit onderzoek worden binnenkort gebundeld in een boek, gepland voor mei 2026, waarin vissers, jongeren, boeren, inheemse volken en lokale leiders samen laten zien hoe economische modellen geworteld in land, water en collectief welzijn er in de praktijk uitzien.
